Hariçte İşletme Rejimi (HİR) Nedir?


06 Nisan 2022
Hariçte İşletme Rejimi (HİR)

Dış ticaret ile uğraşan firmaların sıklıkla kullandıkları Hariçte İşletme Rejimi nedir, kapsamı ve yapılması gerekenleri bu yazımızda bulacaksınız. Kısaca özetlemek gerekirse Hariçte İşletme Rejimi serbest dolaşımda bulunan eşyanızı daha ileri bir safhada işlenmek üzere, tamir edilmek üzere ya da yenilenmek üzere geçici olarak yurtdışına gönderiyorsanız çok işinize yaracak bir sistemdir.

Hariçte İşletme Rejimi koşullarını sağladığınız taktirde tekrar ülkemize getirdiğiniz ürünler ithalat vergisinden muafiyet sağlayabilirsiniz. Bu muafiyetler tam ya da kısmı olabilir.

Bu rejimi kullanmanızdaki amaçlar aşağıdaki gibi sıralanabilir:

    • Ülkemizde olmayan teknoloji ve kalite standartlarından faydalanmak,

    • İthal ettiğiniz ürünlerin tamirini üreticisine yaptırmak,

    • Üreticileri üretimlerinde yerli ürün kullanmaya teşvik etmek, bu şekilde nihai ürün için ödenecek ithalat vergilerini azaltmak.

Hariçte İşletme Rejiminden faydalanmak istiyorsanız yapmanız gereken bir dizi işlem bulunmaktadır. Öncelikle Türkiye’de bulunan üreticilerin rekabetlerini olumsuz şekilde etkilemiyor olmanız gerekmektedir. Bunun belirlenmesi için sektör analizleri yapılmaktadır. Bununla birlikte Harici İşletme Rejiminden faydalanmak için ürününüzün uygun olup olmadığı tespitinin mümkün olması gerekmektedir. Ürünün seri numarası, etiketi, teknik dokümanları, sözleşmesi ve faturaları gibi belgelerin incelenmesi sonrası bu haktan faydalanıp faydalanamayacağınız tespit edilir.

Bazı durumlarda Hariçte İşletme Rejiminden faydalanmanız söz konusu olmamaktadır. Öncelikle ürününüz ihracı, ödenmiş ithalat vergilerinin geri verilmesine veya teminata bağlanmış ithalat vergilerinin kaldırılmasına yol açıyorsa bu faydadan yararlanamazsınız. Bununla birlikte ürünün ihracından önce nihai kullanımları nedeniyle tam muafiyet kapsamında serbest dolaşıma girmiş ve bu koşulları taşımaya devam ediyorsa yine bu muafiyetlerden faydalanamayacaktır.

Hariçte işletme izin belgesi almak için Ticaret Bakanlığına başvurulması gerekmektedir. Yalnız bazı durumlarda başvuru makamı değişebilir. Ürününüzü ülkemiz Gümrük Bölgesi dışına ya da serbest bölgelere gönderecekseniz başvuru adresiniz Ticaret Bakanlığı olacaktır.

Maden cevheri ve konsantrelerinin izabe edilmesi ve işlenmesi; maden ve metallerden mamul eşyanızı izabe ve ayrıştırmaya tabi tutmak ve/veya bu işlem sonucunda yenilemek; kıymetli maden ve taşların işlenmesi amaçlarıyla Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere göndermek istenmeniz halinde, gerekli belgelerle birlikte “hariçte işleme izni” almak üzere maden ihracatçı birliklerinin bağlı olduğu ihracatçı birlikleri genel sekreterliklerine başvurmanız gerekir.

Eşyanızı Türkiye Gümrük Bölgesi dışında tamir ettirmek istediğinizde, hariçte işleme izni için ilgili gümrük müdürlüğüne başvurmanız gerekir. Gümrük müdürlüğü tarafından onaylanan beyanname hariçte işleme izni hükmündedir. Ayrıca izin belgesi düzenlenmez.